Advies AG aan Hoge Raad: veroordelingen voor betrokkenheid bij omkoping bij woningcorporaties Vestia, Portaal en De Woonplaats kunnen in stand blijven
De veroordelingen van drie verdachten voor betrokkenheid bij omkoping bij woningcorporaties Vestia, Portaal en De Woonplaats kunnen in stand blijven. Dat adviseert advocaat-generaal (AG) Sinnige de Hoge Raad in haar conclusies van vandaag.
De zaak
Eén van de verdachten was de ‘treasury & control’ manager van Vestia. In die hoedanigheid sloot hij voor Vestia geldleningsovereenkomsten en derivaatcontracten met banken af. De verdachte schakelde daarbij – tegen de afspraken in – twee medeverdachten, handelend onder de naam FIFA Finance in als bemiddelaar/broker bij het afsluiten van deze contracten met banken. Vestia was daarvan niet op de hoogte. Wanneer door tussenkomst van FIFA Finance met een bank een contract werd afgesloten, ontving FIFA Finance daarvoor een ‘fee’ van de bank. Een deel van die fees werd vervolgens doorbetaald aan de verdachte op een separate bankrekening. In totaal heeft de verdachte € 10.419.866,- ontvangen. De verdachte heeft bij Vestia geen melding van deze betalingen gedaan. Dit leidde tot het strafrechtelijk onderzoek Klaproos. Deze verdachte is door het hof veroordeeld voor passieve niet-ambtelijke omkoping, valsheid in geschrift en witwassen. De man kreeg een gevangenisstraf van 30 maanden opgelegd, waarvan 12 maanden voorwaardelijk.
Naar aanleiding van het onderzoek Klaproos met betrekking tot omkooppraktijken in relatie tot door Vestia afgesloten derivaatcontracten, zijn ook onderzoeken ingesteld naar de advisering over derivaattransacties bij andere woningcorporaties. Dit resulteerde in het strafrechtelijk onderzoek Egelantier. De andere twee verdachten zijn betrokken in dit onderzoek. Dit onderzoek heeft betrekking op de woningbouwcorporaties Portaal en De Woonplaats. Eén van de verdachten werkte als extern adviseur van de treasury commissie van beide woningcorporaties en introduceerde in die hoedanigheid FIFA Finance als bemiddelaar bij de woningcorporaties. Als de woningcorporaties door tussenkomst van FIFA Finance een transactie sloten met een bank, kreeg de verdachte een deel van de daaruit voortvloeiende fee betaald. De verdachte had de woningcorporaties niet ingelicht over deze afspraak. Hij werd door het hof veroordeeld voor passieve niet-ambtelijke omkoping en valsheid in geschrift. Hij kreeg zes maanden voorwaardelijke gevangenisstraf en 200 uur taakstraf opgelegd. De andere verdachte is een van de twee mannen die betrokken was bij FIFA Finance. Het hof heeft deze verdachte veroordeeld voor het medeplegen van actieve niet-ambtelijke omkoping. Hij kreeg van het hof 200 uur taakstraf.
Cassatieklachten
De cassatieklachten van de hoofdverdachte in de Vestia-zaak richten zich tegen de bewezenverklaring van valsheid in geschrift en tegen de bewezenverklaring van gewoontewitwassen. In cassatie wordt niet opgekomen tegen de bewezenverklaring van niet-ambtelijke omkoping.
De cassatieklachten in de andere twee zaken richten zich tegen de door het hof bewezenverklaarde feiten, waaronder de niet-ambtelijke omkoping met betrekking tot Portaal en De Woonplaats.
Advies AG
De AG is van opvatting dat de cassatieklachten in alle drie de zaken niet kunnen slagen. Ze concludeert dan ook tot verwerping van de cassatieberoepen. De veroordelingen kunnen wat haar betreft in stand blijven. In verband met de duur van de procedure adviseert ze de Hoge Raad de opgelegde straffen naar de gebruikelijke maatstaf te verminderen.
Uitspraak Hoge Raad
De uitspraak van de Hoge Raad is (voorlopig) bepaald op 9 juni 2026.
Een conclusie bevat een onafhankelijke analyse van en oordeel over een zaak waarover de Hoge Raad moet beslissen. Daarbij gaat het om voorlichting en advisering van de Hoge Raad. In een conclusie wordt een zaak vaak uitvoeriger en vanuit een breder perspectief besproken dan in de uitspraak van de Hoge Raad. Daarmee dient de conclusie niet alleen de kwaliteit van de rechtspraak in de concrete zaak, maar ook de rechtseenheid en de rechtsontwikkeling. Een conclusie wordt meestal genomen door een van de advocaten-generaal in het parket, namens de procureur-generaal. De advocaten-generaal zijn zelf verantwoordelijk voor de inhoud van hun conclusies.